Ο πληθυσμός της Μήλου είναι 4.771 κάτοικοι.
Το σχήμα της είναι πεταλοειδές και στο άνοιγμά του ΒΔ σχηματίζεται ένα μεγάλο φυσικό λιμάνι.
Το έδαφός της είναι ηφαιστειογενές και σχετικά ορεινό, με λίγες πεδινές εκτάσεις.
Ψηλότερες κορυφές είναι ο Προφήτης Ηλίας (ύψ. 751 μ.) και το Χοντρό Βουνό (ύψ. 523 μ.).
Το κλίμα είναι[GLi]ήπιο με δροσερά καλοκαίρια και ήπιους χειμώνες.
Η περιορισμένη βλάστηση είναι χαρακτηριστικά μεσογειακή.
Καλλιεργούνται κυρίως δημητριακά, ελιές, σύκα, κηπευτικά, βαμβάκι, εσπεριδοειδή και σε διάφορα σημεία φοίνικες.
Αξιοποιείται το πλούσιο υπέδαφος με ορυκτά, όπως βαρίτης, καολίνης, θειάφι, ψευδάργυρος, χαλκός, γύψος, πορώδης χαλαζίτης κ.ά.
Υπάρχουν επίσης ανεκμετάλλευτες ιαματικές πηγές και αεριοπηγές (υδρόθειου, διοξειδίου του άνθρακα, μονοξειδίου του θείου).
Στη Μήλο λειτούργησε (το 1987) η πρώτη γεωθερμοηλεκτρική μονάδα στη χώρα μας, καθώς το γεωθερμικό [GLi] πεδίο της Μήλου είναι εξαιρετικά πλούσιο.
Στις αλυκές του νησιού απασχολούνται αρκετοί από τους κατοίκους.
Το κατάλευκο νησί της[GLi]Μήλου, που παίρνει το χρώμα του από τον καολίνη, την ύλη που χρησιμεύει για την κατασκευή ειδών πορσελάνης, δέχεται κατά τους θερινούς μήνες πολλούς παραθεριστές.
Οι μεγαλύτεροι οικισμοί του νησιού είναι οι
Αδάμας (1.391 κάτ.),
Τριοβασάλος (705 κάτ.),
Πέρα Τριοβασάλος (583 κάτ.).
Στη Μήλο ενδιαφέρον παρουσιάζουν το αρχαιολογικό μουσείο, ο αρχαιολογικός χώρος της Φυλακωπής, το κάστρο του Προφήτη Ηλία (13ος αι.) και ο ναός της Παναγίας της Κορφιάτισσας (16ος αι.).
Εντυπωσιακές είναι οι φυσικές ομορφιές (σπηλιές και τεράστια βράχια στις ακτές).
Ιστορία. Από τη νεολιθική ακόμα εποχή η Μήλος κατοικούνταν και υπήρχαν εκεί ορυχεία οψιανού που στελνόταν στην Κρήτη, [GLi] την κυρίως Ελλάδα και τη Μικρά Ασία.
Ο οικισμός της Φυλακωπής χρονολογείται από τα τέλη της 3ης χιλιετίας π.Χ. και έδωσε αξιόλογα δείγματα της τέχνης της εποχής (2200-2000 π.Χ.).
Ο οικισμός αποτελείται από καλοχτισμένα, με σχέδιο, σπίτια με δρόμους και αποχέτευση.
Τους τοίχους κάλυπταν τοιχογραφίες.
Βρέθηκε μάλιστα τμήμα τοιχογραφίας που παριστάνει χελιδονόψαρα με φυσιοκρατική απόδοση του θαλασσινού βυθού.
Η Φυλακωπή αποτελούσε κέντρο εμπορίου μεταξύ της Κρήτης και της ηπειρωτικής Ελλάδας, την εποχή αυτή που το εμπόριο ήταν στα χέρια των Κρητών.
Ο ίδιος οικισμός έδωσε αξιόλογα κεραμικά έργα.
Μετά την καταστροφή του μινωικού πολιτισμού και την επικράτηση των Μυκηναίων, η Μήλος πέρασε στη μυκηναϊκή πολιτιστική παράδοση.
Τους προελληνικούς πληθυσμούς της Μήλου αντικατέστησαν Δωριείς άποικοι από τη Λακωνία, οι οποίοι εγκαταστάθηκαν στο νησί μεταξύ 975-860 π.Χ.
Οι Μήλιοι πήραν μέρος στη ναυμαχία της Σαλαμίνας και τη μάχη των Πλαταιών.
Έγιναν μέλη της α΄ αθηναϊκής συμμαχίας, αργότερα όμως αρνήθηκαν να πληρώσουν το συμμαχικό φόρο και ο αθηναϊκός στόλος λεηλάτησε τη χώρα τους.
Στη διάρκεια του πελοποννησιακού πολέμου οι Αθηναίοι έκαναν νέα εκστρατεία εναντίον της[GLi]Μήλου (416 π.Χ.), σκότωσαν όλους τους άντρες και πούλησαν ως δούλους τα γυναικόπαιδα.
Η Μήλος ξαναχτίστηκε από το Λύσανδρο μετά το τέλος του πελοποννησιακού πολέμου. Στα ελληνιστικά και ρωμαϊκά χρόνια το νησί παρουσίασε μεγάλη ακμή.
Ο χριστιανισμός διαδόθηκε αρκετά νωρίς, όπως δείχνουν οι κατακόμβες που βρέθηκαν.
Κατά την περίοδο της εικονομαχίας [GLi] οι Μήλιοι ξεσηκώθηκαν κατά της αυτοκρατορικής πολιτικής, γιατί απέδωσαν την έκρηξη του ηφαιστείου της Θήρας στην οργή του θεού κατά των εικονομάχων.
Επί φραγκοκρατίας ο Μάρκος Σανούδος την ένωσε το 1207 με το δουκάτο της Νάξου, ενώ το 1537 κατακτήθηκε από το Χαϊρεντίν Μπαρμπαρόσα.
Στη διάρκεια της τουρκοκρατίας ήταν ορμητήριο πειρατών της Μεσογείου.
Το 1677 ο περίφημος Μήλιος πειρατής Ιωάννης Κάψης ανακήρυξε τον εαυτό του βασιλιά της Μήλου, απαγχονίστηκε όμως το 1680 από τους Τούρκους στην Κωνσταντινούπολη.
Στον Αγώνα του 1821 η Μήλος πρόσφερε χρήματα και εθελοντές. Στον α΄ παγκόσμιο πόλεμο ήταν ναυτική βάση των Αγγλογάλλων.
Αρχαιολογικά ευρήματα.
Κατά την ιστορική εποχή η αρχαία πρωτεύουσα του νησιού βρισκόταν κοντά στη σημερινή και εκτεινόταν μέχρι το λιμάνι. Γύρω από αυτήν υπήρχε οχυρωματικός περίβολος, του οποίου σώζονται λείψανα.
Διατηρούνται επίσης ερείπια του θεάτρου, του γυμνασίου και ιερού του Διόνυσου με θαυμάσιο μωσαϊκό δάπεδο. Ενδιαφέρον προκαλούν οι λαξευτοί σε βράχο τάφοι στην περιοχή Τρυπητή, καθώς και οι περίφημες χριστιανικές κατακόμβες, οι μοναδικές που βρέθηκαν σε ελληνικό έδαφος.
Σώζονται επίσης ερείπια νεκρόπολης που περιλαμβάνει 2.000 περίπου ελληνορωμαϊκούς τάφους.
Εκτός από το περίφημο άγαλμα της «Αφροδίτης της Μήλου» (2ος αι. π.Χ.), που βρίσκεται στο μουσείο του Λούβρου στο Παρίσι, βρέθηκαν και μερικά άλλα γλυπτά, όπως άγαλμα κούρου του 560/550 π.Χ., κεφαλή του Ασκληπιού του 4ου αι. π.Χ. και το άγαλμα του Ποσειδώνα (του 2ου αι. π.Χ.) σε υπερφυσικό μέγεθος.
Επίσης αξιόλογα είναι τα μηλιακά αγγεία που χρονολογούνται από τα μέσα του 7ου αι. π.Χ. με χαρακτηριστικά πλούσια διακόσμηση.
